Kolano ...z przymrużeniem oka

Na pierwszy rzut oka w stawie kolanowym wykonywane są jedynie ruchy zgięcia i wyprostu. Nie jest to prawdą, bo przyjrzeć się dokładniej to coś się jeszcze tam dzieje. Wystarczy zgiąć nogi w kolanach, usiąść na fotelu np. w kinie Nowa Fala i pokręcić stopami wraz z podudziami na boki. Ruchy, jakie zostaną wykonane, my fizjoterapeuci nazywamy rotacjami w stawach kolanowych. Jeżeli w skrajnych pozycjach tych ruchów wystąpi dość silny ból, warto wówczas pochwalić się tym odkryciem podczas wizyty u terapeuty. Kiedy mierzymy buty przed lustrem i zastanawiamy się czy mamy „iksy” lub kiedy ostatnio jeździliśmy na koniu (zainteresowani domyślą się o czym delikatnie wspominam), to fizjoterapeuta mówi o koślawości lub szpotawości stawów kolanowych. Ruchy szpotawienia lub koślawienia widywałem (dawno temu) na spotkaniach towarzyskich przy muzyce. Jeżeli ruchomości opisane wyżej mieszczą się w granicach normy fizjologicznej to powinny być bezbolesne. Jeżeli czujemy jakiś dyskomfort to może warto przeglądnąć się. Gdybym miał opisać choroby, towarzyszące im dolegliwości bólowe oraz ograniczenia sprawności związane ze stawem kolanowym to prawdopodobnie nie starczyłoby miejsca w miesięczniku. Skupię się tym razem na czymś innym. Diagnozując pacjenta, który zgłasza problemy w obrębie stawu kolanowego, bardzo dokładnie staram się ocenić jego postawę. No dobrze, o postawie w innym odcinku. Jeżeli chodzi o obserwację okolicy stawu kolanowego, bardzo ważne jest dla mnie ustawienie rzepki. Zwracam szczególną uwagę na to czy w swobodnym staniu znajduje się nad stopą i czy płaską swoją stroną „patrzy” tam gdzie palce stopy. Ważne jest również to czy staw kolanowy jest w pełnym wyproście i czy ustawienie jest symetryczne względem drugiej nogi. Wzrokowo oceniam również objętość oraz jakość napięcia mięśni odpowiedzialnych za wykonywanie ruchów. Po badaniu testami funkcjonalnymi, jeżeli jest taka potrzeba, upewnieniu się badaniem usg. Aparat podpowiada mi między innymi, co dzieje się z rzepką podczas badania dynamicznego. Znając problem, np. słynne przyparcie boczne z powodu dysbalansu mięśniowego, mogę rozpocząć terapię. Co jeżeli, mimo dolegliwości bólowych w obrębie stawu kolanowego, trudno jest określić ich przyczynę? Oznacza to kontynuację poszukiwań źródła dyskomfortu. Jak już wspomniałem, ważna jest dla mnie ocena wizualna ustawienia rzepki oraz całego kompleksu stawu kolanowego. Powód jest taki, że kolano bardzo często zachowuje się tak, jak chce tego stopa, biodro a nawet cała miednica czy kręgosłup. To w dokładnej analizie postawy, fizjoterapeuta szuka odpowiedzi na pytanie „jak pomóc?”. Naprawiając kolano musimy skupić się czasami na pracy w obrębie biodra, czy stawów skokowych. Nie dziwcie się Państwo, że terapeuta, widząc ustawienie rzepki i ogólnie stawu kolanowego, pracuje manualnie na przyczepach mięśniowych w okolicy talerza kości biodrowej. Podpowiadam, może inaczej niż wujek google, nie szukajmy samonaprawiania w internecie tylko porządnej diagnostyki i leczenia w gabinetach fizjo!